Sáng ngồi bus thong dong đến trường, tớ nghe được một cuộc tranh luận giữa 2 bác (chắc là dân văn phòng) về việc đầu tư vào cái nào cho hiệu quả. Bác thì bảo mua Đô rồi gửi ngân hàng, bác kia lại cho chơi vàng ngon hơn. Một lúc sau 2 bác đi đến phương án dĩ hoà vi quý rằng là lãi suất đang lên, nhà nước đang siết lạm phát, nên lành lặn nhất là tống VND vào ngân hàng Thế mới thấy vấn đề kinh tế đã ăn rất sâu vào đời sống, khi đồng nội tệ trôi theo dòng sông lơ đãng khiến khối tài sản của họ cũng theo đó mà teo tóp dần. Tớ cũng muốn nhân dịp này chém gió một tẹo.

Một số cho rằng cứ mua USD như phương tiện bảo toàn vốn tốt nhất vì theo họ trong dài hạn USD sẽ không thể xuống giá được. Thực tế cho thấy nếu một người cất trong két sắt một khoản Đôla Mỹ cách đây 1 tháng thì họ đã có lời 6% ở tỉ giá 21,500VND, chắc chắn là hơn đứt lãi suất tiết kiệm VND tại ngân hàng. Vấn đề là USD sẽ biến động như thế nào? Đây là một câu hỏi khó vì những định luật kinh tế – tài chính tại Việt Nam bị chi phối rất lớn bởi yếu tố tâm lí. Trong khi hầu hết các đồng tiền khác đều lên giá so với USD thì VND lại tuột dốc không phanh. Ngân hàng nhà nước đã công bố sẽ bán USD để bình ổn thị trường nhưng có vẻ điều đó không tác động tích cực mấy đến tâm lí người dân, một phần là do độ tin cậy của cơ quan này bị xói mòn nghiêm trọng sau những lần nói một đằng làm một nẻo. Tỉ giá còn bị ảnh hưởng bởi lạm phát và thâm hụt thương mại cao của nước ta. Tỉ giá lên cao sẽ làm lạm phát tăng theo, khiến người dân tích cực trữ USD, tỉ giá đã tăng lại càng tăng. Cứ thế hình thành một vòng xoáy nguy hiểm khiến cho mục tiêu lạm phát 7% của Chính Phủ chỉ là giấc mơ.

Trong tương lai gần, tỉ giá sẽ còn biến động ở mức cao cho đến khi Ngân hàng Nhà nước điều chỉnh tỉ giá (theo lời ông Thuý là ít nhất qua Tết). Hiện nay dư luận có 2 luồng ý kiến về việc phá giá VND. Một bên cho rằng việc điều chỉnh thường xuyên như hiện nay làm xói mòn niềm tin của nhà đầu tư nước ngoài, làm giảm năng lực cạnh tranh, nên tốt nhất hãy đưa về VND về giá trị thật của nó. Với quan điểm này, tỉ giá USD/VND sẽ nằm ở mức trên 25,000. Quan điểm thứ 2 lại đề xuất nên phá giá nhỏ giọt chống gây sốc cho nền kinh tế vốn rất èo uột hiện nay. Dù là quan điểm nào đi nữa thì theo tớ việc đầu tư vào USD trong dài hạn là an toàn và khôn ngoan. Còn nếu bạn “chuyên nghiệp” hơn nữa, hãy chia nhỏ thành nhiều loại ngoại tệ khác nữa như AUD, Euro, GBP…tất cả đều đang phi nước đại theo ngày.

Một hướng đầu tư khác là vàng. Vàng vốn là loại tài sản tích trữ phổ biến tại Việt Nam, hậu quả của sự mất ổn định kinh tế. Mỗi khi lo ngại lạm phát tăng cao, người dân lại tìm cách chuyển đổi tài sản của họ sang vàng. Hình ảnh trên báo VNExpress ghi nhận khung cảnh náo loạn tại một khu phố chuyên bán vàng tại Hà Nội cách đây ít hôm là minh chứng rõ ràng nhất. Giá vàng tại Việt Nam hiện nay bị thao túng bởi giới đầu cơ nhưng cũng không thể phủ nhận tác động của thị trường thế giới. Mỹ cố tình nới lỏng định lượng (quantitative easing) bằng cách bơm ra 600 tỉ USD mà theo cách nói của Bộ trưởng Tài Chính Brazil là thả tiền từ trực thăng để cứu vãn nền kinh tế. Một lượng tiền khổng lồ như thế được đưa ra chắc chắn sẽ khiến lạm phát tăng tốc. Giới đầu tư hiểu rõ điều đó nên ngay lập tức chuyển sang đầu cơ các loại hàng hoá (commodities) như dầu thô, kim loại, bất động sản và tất nhiên là vàng. Như vậy, giá vàng thế giới sẽ còn tiếp tục tăng. Tuy nhiên với mức giá lên tới 36 triệu đồng/lượng như hiện nay, vàng không phải là sân chơi cho mọi người  như USD. Ngoài ra các nhiễu động tâm lí và hành vi của giới đầu cơ trong nước cũng khiến kênh đầu tư này khá rủi ro, ít nhất đối với những ai muốn lướt sóng thị trường.

Một số chuyên gia kinh tế trong nước cũng đề xuất phương án bình ổn thị trường ngoại tệ và vàng trong nước bằng cách phát hành vàng giấy – một loại kỳ phiếu được bảo đảm giá trị bằng vàng. Việc nhà nước đứng ra phát hành được kỳ vọng sẽ hạ nhiệt thị trường do triệt tiêu hiện tượng làm giá đầu cơ cũng như hiệu ứng tâm lí của người dân, đồng thời gián tiếp kéo giá USD giảm xuống do không phải nhập khẩu vàng. Tuy nhiên, theo ý kiến chủ quan của tớ, thì cùng lắm kéo xuống được bằng giá thế giới là giỏi lắm rồi.

Như đã phân tích ở trên, cả USD và vàng đều là công cụ phù hợp hiện nay, còn chọn cái nào lại là tuỳ mỗi người (hoặc là chọn cả 2 – theo lí thuyết thông thường trên thế giới 2 anh này tương quan ngược nhau, tức môt anh lên thì anh kia xuống, nhưng ở VN, như mọi người đã thấy cho đến thời điểm này điều đó không chính xác)